Checklist: zo blijf jij digitaal veilig

1. Bescherm je apparaten met een virusscanner

Een virusscanner helpt om schadelijke software te herkennen en tegen te houden. Denk aan een computervirus op je computer of laptop. Op deze apparaten is beveiligingssoftware echt nodig. Die controleert namelijk bestanden, websites en downloads op schadelijke software.

Op mobiele telefoons en tablets werkt dit vaak anders. Daar komen virussen minder voor, maar is phishing een groter risico. Bijvoorbeeld via sms of chatberichten. Houd daarom je toestel up-to-date en werk apps regelmatig bij. Verderop lees je hoe je dat doet.

En installeer alleen apps van betrouwbare ontwikkelaars. Gebruik hiervoor de officiële appstore. Let ook op welke toegang een app vraagt. Zoals je contacten, locatie of camera. Sta dit alleen toe als het nodig is bij de functie van de app. Toegang tot je contacten is bijvoorbeeld niet nodig bij een weer-app.

2. Gebruik tweestapsverificatie bij je accounts

Tweestapsverificatie voegt een extra beveiligingslaag toe. Je logt eerst in met een wachtwoord. Daarna bevestig je je identiteit met een code via sms of een app. Criminelen kunnen dan niet inloggen met alleen jouw wachtwoord. Andere woorden hiervoor zijn tweefactorauthenticatie en multifactorauthenticatie. Je kunt tweestapsverificatie gebruiken bij het inloggen op je accounts, zoals e-mail, sociale media en internetbankieren.

Ook voor mijn.nn gebruik je tweestapsverificatie. Die kun je op verschillende manieren instellen. Meer informatie hierover vind je op: inloggen in twee stappen.

Een sms-code bij tweestapsverificatie is het meest bekend, maar een authenticatie-app is vaak nog veiliger. Bij multifactorauthenticatie gebruik je meer dan twee stappen naast je wachtwoord. Zoals een code én een gezichts- of vingerafdrukscan. Hoe meer stappen, hoe moeilijker het wordt voor criminelen om toegang te krijgen.

3. Houd software op je apparaten up-to-date

Software is alles wat je op een apparaat gebruikt, zoals apps en programma’s. Een nieuwe versie, ook wel een update genoemd, is belangrijk voor je digitale veiligheid. Zo’n nieuwe versie lost soms een fout op die criminelen kunnen misbruiken. Door steeds de nieuwste versie te installeren, verklein je de kans hierop. Zet automatische updates aan, dan hoef je er niet zelf aan te denken.

Het helpt ook om programma’s die je niet meer gebruikt te verwijderen. Oude software wordt soms niet meer bijgewerkt en kan een ingang vormen voor criminelen.

4. Bewaar een back-up van belangrijke bestanden

Een back-up is een kopie van je gegevens die je apart bewaart van je apparaat. Als er iets misgaat door een computervirus, kun je bestanden herstellen. Denk aan foto’s, documenten en administratie. Veel mensen slaan deze gegevens op één apparaat op. Gaat dat apparaat kapot? Dan kun je gegevens kwijt zijn. Maak regelmatig een back-up: zo houd je toegang tot je gegevens. Bewaar een back-up bijvoorbeeld op een externe harde schijf. Ga hier net zo netjes mee om als met de gegevens op je apparaat.

Je kunt zelf een back-up maken. Of je laat een back-up automatisch uitvoeren. Veel telefoons en computers hebben standaard instellingen om foto’s en documenten automatisch te bewaren. Gaat er iets mis met je apparaat? Dan kun je altijd terug naar de laatste veilige versie.

5. Gebruik een wachtwoordmanager

Veel mensen gebruiken hetzelfde wachtwoord op meerdere plekken. Dat is begrijpelijk, maar dit maakt het criminelen makkelijker. Met één wachtwoord kunnen ze in meerdere accounts komen. Een wachtwoordmanager is daarvoor een goede oplossing. Dit is een programma dat jouw wachtwoorden veilig bewaart. Je hoeft ze dan niet zelf te onthouden.

Je maakt één sterk hoofdwachtwoord voor de wachtwoordmanager. Dit wachtwoord is extra belangrijk, want het geeft toegang tot al jouw andere wachtwoorden. Kies daarom een combinatie van cijfers, letters en tekens. Veel wachtwoordmanagers kunnen zelf veilige wachtwoorden voor je maken.

Kies wel een betrouwbare aanbieder. Eentje die goede beoordelingen heeft, regelmatig wordt bijgewerkt en bekendstaat als veilig. Gratis en betaalde varianten kunnen allebei goed werken. Het is vooral prettig als het programma werkt op al je apparaten. En wachtwoorden automatisch voor je invult.

Vind je zo’n programma lastig? Kies dan zelf lange wachtwoorden. Bijvoorbeeld een zin die je goed kunt onthouden. Hoe langer het wachtwoord, hoe moeilijker het te raden is. Gebruik bij elke website een ander wachtwoord. En zorg dat je alleen inlogt via een veilige internetverbinding. Dus liever geen openbare wifi, zoals die van een hotel.

6. Pas op voor nepberichten

Criminelen sturen soms e-mails, sms’jes of appjes die echt lijken. Ze proberen je te laten inloggen of gegevens te delen. Twijfel je? Controleer dit altijd zelf via de officiële app of website. Soms gebruiken criminelen je naam of gegevens om het bericht betrouwbaar te laten lijken. Klik daarom nooit zomaar op een link, ook niet als het bericht belangrijk lijkt. Check het webadres en stel jezelf altijd de vraag: klopt dit? Meer tips vind je in ons artikel over phishing.